Do egzaminu na kartę wędkarską da się przygotować od zera w weekend, w tydzień albo w dwa tygodnie - zależnie od tego, ile czasu masz dziennie. Materiał dzieli się na pięć bloków, z których dwa wymagają nauki na pamięć: wymiary i okresy ochronne oraz rozpoznawanie ryb. Resztę wystarczy zrozumieć.
- Zacznij od zasad, liczby zostaw na później.
- Wymiary i okresy ochronne oraz rozpoznawanie ryb wymagają powtórek, nie jednego czytania.
- Ucz się na pytaniach: błędna odpowiedź z wyjaśnieniem zostaje w pamięci dłużej niż przeczytany akapit.
- Gotowość sprawdza próbny egzamin, nie liczba przeczytanych stron.
- Formę i próg zaliczenia ustala komisja - sprawdź je w swoim okręgu.
Ten tekst dotyczy wyłącznie nauki. Zapisy na egzamin, wniosek do starosty i opłatę opisuje artykuł Jak zdać egzamin na kartę wędkarską - krok po kroku.
Co trzeba umieć
Egzamin sprawdza znajomość zasad i warunków ochrony i połowu ryb. W naszej bazie jest ponad 1100 pytań, a najwięcej dotyczy wymiarów ochronnych, postępowania z rybą, metod połowu i okresów ochronnych.
| Blok | Co obejmuje | Jak się uczyć |
|---|---|---|
| dokumenty | karta, zezwolenie, rejestr, kontrola | zrozumieć - raz, dobrze |
| ochrona ryb | wymiary, okresy, limity, obręby ochronne | na pamięć, z powtórkami |
| metody i sprzęt | liczba wędek i haczyków, zakazane sposoby, odległości | zrozumieć zasadę, zapamiętać kilka liczb |
| rozpoznawanie ryb | gatunki podobne, chronione i obce | na pamięć, na zdjęciach |
| postępowanie nad wodą | ryba niewymiarowa, gatunek obcy, kłusownik, zanieczyszczenie | zrozumieć - odpowiedzi są logiczne |
Przepisy w pigułce
To minimum, od którego warto zacząć. Każdy punkt ma na stronie osobny, pełny artykuł.
Dokumenty
- Kartę wędkarską wydaje starosta osobie, która ukończyła 14 lat; opłata wynosi 10 zł, a karta jest bezterminowa.
- Karta nie wystarcza: na wodach uprawnionego do rybactwa potrzebne jest jego zezwolenie (art. 7 ust. 2 ).
- Dziecko do 14 lat łowi bez karty, ale wyłącznie pod opieką pełnoletniego posiadacza karty.
- Warunki połowu na konkretnej wodzie - limity, wymiary okręgowe, rejestr - określa zezwolenie.
Więcej: Karta, zezwolenie i rejestr - trzy dokumenty wędkarza.
Trzy ograniczenia, których nie wolno mylić
- Wymiar ochronny - długość, poniżej której ryby nie wolno zabrać. Mierzy się ją od początku zamkniętego pyska do końca najdłuższego promienia płetwy ogonowej.
- Okres ochronny - czas, w którym gatunku nie wolno łowić wcale, także z zamiarem wypuszczenia.
- Limit - liczba ryb, które wolno zabrać. Przepisy krajowe ustalają tylko jeden: 2 węgorze na dobę. Pozostałe wynikają z zezwolenia.
Rybę niewymiarową albo złowioną w okresie ochronnym wypuszcza się niezwłocznie.
| Gatunek | Wymiar ochronny | Okres ochronny |
|---|---|---|
| szczupak | 45 cm | 1 stycznia - 30 kwietnia |
| sandacz | 45 cm | 1 marca - 31 maja |
| sum | 70 cm | 1 stycznia - 31 maja |
| węgorz | 50 cm | 1 grudnia - 31 marca |
| brzana | 40 cm | 1 stycznia - 30 czerwca |
| lipień | 30 cm | 1 marca - 31 maja |
| boleń | 40 cm | brak |
| lin, jaź, kleń | 25 cm | brak |
| wzdręga, jelec | 15 cm | brak |
Źródło: § 6 i § 7 . Jeżeli pierwszy albo ostatni dzień okresu ochronnego przypada w dzień ustawowo wolny od pracy, okres skraca się o ten dzień. Okręg może te wymiary i okresy zaostrzyć, ale nie złagodzić.
Więcej: Wymiar, okres ochronny i limit połowu - trzy różne rzeczy oraz Wymiary i okresy ochronne ryb w Polsce - kompendium.
Metody i sprzęt
- Wolno łowić najwyżej na dwie wędki jednocześnie, a ryby łososiowate i lipienie - na jedną (art. 8 ust. 1 pkt 11 ).
- Zabroniony jest połów bliżej niż 50 m od budowli i urządzeń hydrotechnicznych piętrzących wodę oraz bliżej niż 50 m od rozstawionych narzędzi połowowych uprawnionego do rybactwa.
- Zabronione jest ciągłe podnoszenie i opuszczanie przynęty - z wyjątkiem łowienia pod lodem.
- Prąd, trucizna, materiały wybuchowe, głuszenie i sieci w rękach osoby nieuprawnionej to przestępstwa.
- Ryb z amatorskiego połowu nie wolno sprzedawać (art. 10 ust. 1 pkt 2 ).
- Na wodach PZW regulamin wymaga przyrządu do wyjmowania haczyków i miarki oraz określa odstępy między wędkującymi .
Więcej: Ile wędek i ile haczyków - co wolno w różnych okręgach oraz Obowiązkowe wyposażenie wędkarza nad wodą.
Gatunki obce i chronione
- Złowione ryby i raki gatunków nierodzimych - między innymi babki, czebaczka amurskiego, sumiki, trawiankę, raka pręgowatego i sygnałowego - należy niezwłocznie uśmiercić i nie wolno ich wypuszczać (§ 8 ).
- Gatunki objęte ochroną gatunkową wypuszcza się niezwłocznie. Rak szlachetny i rak błotny nie mogą być przedmiotem amatorskiego połowu.
- Ryby przeznaczone na przynętę wolno wprowadzać wyłącznie do wód, z których zostały pozyskane (art. 7 ust. 1a ).
Ile czasu potrzeba
Żaden przepis nie określa, jak długo trzeba się uczyć, a nasze plany są wskazówką, nie normą. Zakładają naukę od zera i kończą się tym samym sprawdzianem: próbnym egzaminem.
Weekend - dwa dni po około trzy godziny
- Sobota: "Przepisy w pigułce" z tego artykułu, potem nauka z pytań o dokumenty, metody i postępowanie nad wodą. Na koniec tabela wymiarów i okresów - pierwsze czytanie.
- Niedziela: powtórka tabeli w trenerze "Wymiar, okres, limit", godzina z atlasem ryb, potem trzy egzaminy próbne.
Ten plan wystarcza, jeżeli łowisz od lat i znasz ryby. Od zera jest napięty: liczby zapamiętane w jeden dzień szybko uciekają.
Tydzień - siedem dni po 30-40 minut
| Dzień | Temat | Narzędzie |
|---|---|---|
| 1 | dokumenty, kontrola, kto wydaje kartę | nauka |
| 2 | wymiar, okres, limit - zasady i pierwsze liczby | artykuł + trener |
| 3 | metody i sprzęt | nauka |
| 4 | rozpoznawanie ryb - pary podobnych gatunków | atlas |
| 5 | wymiary i okresy - powtórka | trener, kalendarz okresów |
| 6 | gatunki obce i chronione, postępowanie nad wodą | nauka |
| 7 | trzy egzaminy próbne i powtórka błędów | egzamin |
To plan, który polecamy większości osób.
Dwa tygodnie - po 20-30 minut
Ten sam układ, ale każdy temat zajmuje dwa dni: pierwszego dnia nowy materiał, drugiego pytania z tego samego tematu. Zostaje czas na codzienną, pięciominutową powtórkę wymiarów i okresów, a to ona decyduje o wyniku.
Jak się uczyć, żeby zostało w głowie
- Pytanie przed teorią. W trybie nauki od razu widzisz poprawną odpowiedź z wyjaśnieniem, a pytania, na które odpowiedziałeś źle, wracają.
- Liczby w małych porcjach. Pięć gatunków dziennie zamiast całej tabeli naraz. Trener ćwiczy właśnie wymiary, okresy i limity.
- Ryby parami. Płoć i wzdręga, jaź i kleń, okoń i jazgarz - ucz się cechy, która je rozróżnia, a nie ogólnego wyglądu. Pomogą artykuły Płoć czy wzdręga, jaź czy kleń oraz Okoń, jazgarz i sandacz.
- Słowa, których nie znasz - krześlisko, obręb ochronny, podrywka - sprawdzaj w słowniku pojęć wędkarskich.
- Śledź postępy. Po zalogowaniu panel postępów pokazuje Twoje wyniki i postępy.
Kiedy jesteś gotowy
Nasza propozycja: trzy egzaminy próbne z 30 pytań z rzędu, każdy z wynikiem co najmniej 27 poprawnych odpowiedzi. Jeden dobry wynik bywa przypadkiem, trzy pod rząd już nie.
To nasz sprawdzian, a nie oficjalny próg. Formę egzaminu, zakres i kryteria zaliczenia określa regulamin komisji egzaminacyjnej - zapytaj o nie w kole lub okręgu, w którym zdajesz.
Nad wodą: egzamin sprawdza przepisy krajowe. Regulamin okręgu, w którym będziesz łowić, przeczytaj osobno - może zaostrzać wymiary, okresy i liczbę haczyków.
Od czego zacząć dziś
- Przeczytaj jeszcze raz "Przepisy w pigułce".
- Zrób pierwszą sesję nauki.
- Zagraj jedną rundę trenera.
- Zapisz w kalendarzu termin egzaminu próbnego.
Najczęściej zadawane pytania
Ile błędów można popełnić na części testowej egzaminu na kartę wędkarską?
Ustawa wymaga tylko, aby kandydat złożył z wynikiem pozytywnym egzamin ze znajomości zasad i warunków ochrony i połowu ryb przed komisją egzaminacyjną (art. 7 ust. 5 ). Liczby pytań ani progu zaliczenia nie podaje ani ustawa, ani rozporządzenie - zależy to od regulaminu komisji egzaminacyjnej danego koła lub okręgu PZW, która podaje próg zaliczenia przed rozpoczęciem egzaminu.
Czy podczas egzaminu trzeba rozpoznawać gatunki ryb wyłącznie ze zdjęć, czy także z rycin?
Ustawa wymaga tylko egzaminu ze znajomości zasad i warunków ochrony i połowu ryb przed komisją egzaminacyjną (art. 7 ust. 5 ) i nie określa, w jakiej formie rozpoznaje się ryby ani ile gatunków trzeba rozpoznać - ustala to komisja koła lub okręgu. W bazie pytań w tym serwisie ryby pokazane są na rysunkach (pytania typu "Jaki gatunek ryby przedstawiono na rysunku?"), więc warto ćwiczyć rozpoznawanie zarówno z rycin, jak i ze zdjęć w atlasie.
Czy na egzaminie pojawiają się pytania z zakresu prawa wodnego i ochrony środowiska?
Tak. Oprócz ustawy o rybactwie śródlądowym i wymiarów ochronnych , pytania egzaminacyjne dotyczą również zasad ochrony wód przed zanieczyszczeniem, zakazu mycia pojazdów w strefie przybrzeżnej, zakazu niszczenia roślinności i brzegów oraz humanitarnego uśmiercania ryb .
Co w sytuacji, gdy kandydat nie zda egzaminu - po jakim czasie można podejść do poprawki?
Przepisy nie narzucają minimalnego okresu karencji. W większości kół PZW do egzaminu poprawkowego można przystąpić na kolejnym posiedzeniu komisji (często już w następnym tygodniu lub w kolejnym miesiącu). Warto jednak przed ponownym podejściem rzetelnie powtórzyć mylone gatunki i wymiary ochronne w symulatorze egzaminu.
Czy przed przystąpieniem do egzaminu trzeba zapisać się na płatny kurs wędkarski?
Nie. Kursy wędkarskie nie są w Polsce obowiązkowe. Ustawa o rybactwie śródlądowym wymaga jedynie zdania egzaminu ze znajomości ochrony i połowu ryb przed powołaną komisją (art. 7 ust. 5 ). Do egzaminu można przygotować się całkowicie samodzielnie, korzystając z bazy pytań testowych, opracowań przepisów i atlasów ryb.
Stan prawny: ustawa z dnia 18 kwietnia 1985 r. o rybactwie śródlądowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 883 ze zm.) , rozporządzenie w sprawie połowu ryb (Dz. U. z 2023 r. poz. 1373) .