Mity o prawie wędkarskim 2026 - co naprawdę mówią przepisy

Mity o prawie wędkarskim 2026 - co naprawdę mówią przepisy

Ustawa o rybactwie śródlądowym i rozporządzenie z 2023 r. nie przewidują wymiarów górnych, punktów karnych, elektronicznej karty wędkarskiej ani cennika mandatów "za sztukę ryby". Krajowy wymiar ochronny szczupaka i sandacza nadal wynosi 45 cm. Większość "nowych przepisów" z internetowych list to warunki zezwolenia jednego okręgu, opisane tak, jakby obowiązywały w całej Polsce.

Zapamiętaj
  • Krajowy wymiar ochronny szczupaka i sandacza to 45 cm.
  • Wymiarów górnych nie ma w rozporządzeniu - wprowadza je zezwolenie uprawnionego do rybactwa.
  • Ustawa nie przewiduje punktów karnych ani stawek liczonych za sztukę ryby.
  • Sąd może orzec nawiązkę od pięcio- do dwudziestokrotnej wartości przywłaszczonych ryb i odebranie karty wędkarskiej.
  • W postaci elektronicznej ustawa dopuszcza zezwolenie, a nie kartę wędkarską.

Skąd biorą się "nowe przepisy 2026"

Najczęściej ktoś czyta zezwolenie swojego okręgu i opisuje jego zapisy jako prawo krajowe. Okręgów jest 42 i każdy wydaje własne zezwolenie, więc taki opis jest prawdziwy dla jednego z nich i błędny dla pozostałych.

Drugie źródło to liczby, które brzmią wiarygodnie: skoro wymiar szczupaka w wielu okręgach wynosi 50 cm, "krajowe 55 cm" nikogo nie dziwi. Trzecie to projekty i postulaty opisywane tak, jakby już obowiązywały.

Przepis powszechnie obowiązujący ma numer artykułu albo paragrafu i jest ogłoszony w Dzienniku Ustaw. Warunek zezwolenia ma numer punktu w regulaminie okręgu. Jak te poziomy się ze sobą łączą, wyjaśnia artykuł Ustawa, rozporządzenie, zezwolenie - który przepis wygrywa.

Mit 1: "w całej Polsce obowiązują wymiary górne"

Rozporządzenie ustanawia wymiary ochronne w 25 punktach, dla ryb i raków, i przy każdym gatunku podaje jedną liczbę - długość, powyżej której połów jest dozwolony (§ 6 ust. 1 i 2 ). Przedziałów "od - do" tam nie ma.

Wymiar górny istnieje, ale jako warunek zezwolenia, które określa m.in. wymiary gospodarcze i limity połowu (art. 7 ust. 2a ustawy o rybactwie śródlądowym ). W zasadach ogólnych wymiar górny szczupaka wprowadza 30 okręgów, a sandacza 27; dodatkowe ograniczenia dotyczą wybranych wód innych okręgów . W okręgu Biała Podlaska wymiar ochronny szczupaka zapisano jako "do 50 i od 90 cm" - zabrać wolno tylko rybę dłuższą niż 50 cm i krótszą niż 90 cm. Szczegóły zebraliśmy w artykule Dlaczego w Twoim okręgu obowiązują inne wymiary ryb.

Mit 2: "krajowe wymiary wzrosły - szczupak 55 cm, sandacz 50 cm"

Obowiązujące wartości krajowe to 45 cm dla sandacza i 45 cm dla szczupaka (§ 6 ust. 1 pkt 14 i 18 ). Liczby 50, 55 i 60 cm spotkasz nad wodą, ale pochodzą z zezwoleń okręgowych, dlatego różnią się między okręgami, a czasem między wodami jednego okręgu.

Zezwolenie może krajowy wymiar podwyższyć, ale nie może go obniżyć. Ryba krótsza niż wymiar z rozporządzenia jest niewymiarowa na każdej wodzie, bo zakaz jej połowu wynika z ustawy (art. 8 ust. 1 pkt 2 ).

Mit 3: "karta wędkarska jest w mObywatelu"

Ustawa nie przewiduje elektronicznej karty wędkarskiej. Kartę wydaje starosta właściwy ze względu na miejsce zamieszkania (art. 7 ust. 5 ), a jej wzór określa załącznik nr 1 do rozporządzenia (§ 2 ust. 1 ).

Postać elektroniczną ustawa przewiduje dla zezwolenia: posiadanie zezwolenia potwierdza dokument wydany w postaci papierowej lub elektronicznej (art. 7 ust. 2a). Zezwolenie możesz więc mieć w telefonie, a kartę musisz mieć w oryginale. Brak karty przy sobie podczas połowu jest wykroczeniem zagrożonym grzywną albo naganą (art. 27a ust. 1 pkt 2 lit. a).

Mit 4: "taryfikator mandatów i punkty karne"

W ustawie nie ma przepisu o punktach karnych ani o stawkach "za sztukę ryby". Odpowiedzialność ma trzy poziomy :

Przepis Czego dotyczy Sankcja
art. 27a brak karty lub zezwolenia przy sobie, nieprzestrzeganie warunków zezwolenia (w tym limitów z zezwolenia), brak wymaganego rejestru grzywna albo nagana
art. 27b ryba niewymiarowa, okres ochronny, przekroczony krajowy limit węgorza, więcej niż dwie wędki, niewypuszczenie ryby ograniczenie wolności albo grzywna nie niższa niż 200 zł
art. 27c środki trujące, głuszenie, prąd zmienny, połów w obrębie ochronnym, połów raka szlachetnego lub błotnego bez uprawnień przestępstwo

Przy skazaniu za przestępstwo z art. 27c sąd orzeka dodatkowo m.in. obowiązek naprawienia szkody albo nawiązkę od pięcio- do dwudziestokrotnej wartości przywłaszczonych ryb, przepadek narzędzi - także niestanowiących własności sprawcy - oraz trwałe odebranie karty wędkarskiej albo jej przekazanie do depozytu sądowego na co najmniej 12 miesięcy (art. 27c ust. 3 i 5). Przy wykroczeniach z art. 27a i 27b takie środki sąd może orzec.

Mandaty istnieją: strażnik Państwowej Straży Rybackiej może nakładać grzywny w drodze mandatu karnego za wykroczenia określone w ustawie (art. 23 pkt 6). Ich wysokość określają przepisy o postępowaniu w sprawach o wykroczenia. Więcej w artykule Kary za brak karty wędkarskiej i łamanie przepisów.

Mit 5: "obowiązkowe oświetlenie stanowiska, 30 sekund poza wodą, siatka minimum 3,5 metra"

Żadnej z tych norm nie ma w ustawie ani w rozporządzeniu. Niektóre obowiązują w pojedynczych okręgach.

  • Oświetlenia wymagają niektóre okręgi, najczęściej przy połowie z łodzi nocą: Konin wymaga jednego stałego białego źródła światła, a Piotrków Trybunalski - białego światła widocznego dookoła . Rozporządzenie reguluje tylko jedno: połów uprawia się bez sztucznego światła do lokalizacji i wabienia ryb (§ 2 ust. 2 pkt 1 ).
  • Czas poza wodą to zalecenie praktyczne, a nie norma. Obowiązek prawny brzmi inaczej: rybę, której nie wolno zatrzymać, wypuszcza się niezwłocznie i z zachowaniem niezbędnej staranności (art. 9 ust. 1 ).
  • Minimalną długość siatki ustalają niektóre okręgi, a wartości są różne - spotyka się np. 1,5 m i 2,5 m. Rozporządzenie określa wymiary wyłącznie podrywki wędkarskiej: do 1 m × 1 m, oczka od 5 mm (§ 2 ust. 5).

Mit 6: "jedno zezwolenie na wszystkie wody państwowe"

Zezwolenie wydaje uprawniony do rybactwa na swoich wodach (art. 7 ust. 2 i 2a ), a publiczne wody płynące są podzielone na obwody rybackie, z których każdy ma jednego uprawnionego (art. 12 ust. 1 i 5). Zezwolenia na wszystkie wody w kraju ustawa nie przewiduje.

Zasięg zezwolenia rozszerzają porozumienia między okręgami PZW. Obowiązują na warunkach ustalonych przez okręgi i mogą się zmieniać z roku na rok, dlatego zasięg swojego zezwolenia sprawdzasz na każdy sezon - opisujemy to w artykule Składki i zezwolenia PZW - z czego składa się koszt sezonu.

Co obowiązuje naprawdę

  1. Ustawa o rybactwie śródlądowym z 18 kwietnia 1985 r. - dokumenty, zakazy z art. 8, obowiązek wypuszczenia ryby z art. 9, odpowiedzialność z art. 27a-27c.
  2. Rozporządzenie z 12 lipca 2023 r. - wymiary i okresy ochronne, limit węgorza, dozwolony sprzęt.
  3. Przepisy o ochronie gatunkowej - wymiary i okresy ochronne z rozporządzenia obowiązują z zastrzeżeniem tych przepisów (§ 6 ust. 1 i § 7 ust. 1), więc gatunek chroniony jest chroniony bez względu na długość .
  4. Zezwolenie uprawnionego do rybactwa wraz z regulaminem, do którego odsyła - wymiary gospodarcze, limity, metody, pora połowu, rejestr.

Nad wodą: gdy czytasz o "nowym przepisie", poszukaj numeru artykułu albo paragrafu. Jeżeli go nie ma, a tekst podaje wymiar, limit, porę nocną albo metodę, najpewniej opisuje czyjeś zezwolenie. Sprawdź wtedy własne.

Na egzaminie

Pytania egzaminacyjne dotyczą przepisu krajowego:

Prawidłowa odpowiedź na pytanie o wymiar szczupaka to 45 cm, a nie wartość z regulaminu okręgu, nawet jeżeli obowiązuje ona na wszystkich wodach, na których łowisz. Wymiar górny pojawia się w pytaniach jako warunek łowiska, a nie jako norma krajowa.

Najczęściej zadawane pytania

Gdzie w internecie zweryfikować, czy głośna informacja o zmianie wymiarów ochronnych ryb to prawdziwe rozporządzenie ministra?

Powszechne przepisy krajowe o wymiarach i okresach ochronnych ryb zmieniają się wyłącznie w drodze rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi publikowanego w Dzienniku Ustaw RP (ISAP - Internetowy System Aktów Prawnych Sejmu RP).

Jeżeli w Dzienniku Ustaw nie ukazała się nowelizacja rozporządzenia z dnia 12 lipca 2023 r. (Dz. U. poz. 1373) , to wszelkie doniesienia o "nowych wymiarach od stycznia" dotyczą co najwyżej uchwał poszczególnych okręgów PZW, a nie prawa ogólnokrajowego.

Na łowisku obowiązuje wymiar górny szczupaka. Wędkarz złowił rybę dłuższą niż ten wymiar. Co powinien zrobić?

Wypuścić. Wymiar górny wyznacza długość, powyżej której ryby zabrać nie wolno - i działa niezależnie od wymiaru ochronnego z § 6 ust. 1 . Duży szczupak spełnia dolny próg 45 cm, a mimo to podlega zwrotowi.

Wymiar górny wprowadza zezwolenie uprawnionego do rybactwa jako warunek połowu - art. 7 ust. 2a - a połów niezgodny z warunkami zezwolenia jest wykroczeniem, art. 27a ust. 1 pkt 2 lit. b.

Rybę wypuszcza się z należytą starannością: dużego szczupaka podtrzymuje się poziomo pod brzuchem, nie podnosząc za same skrzela.

Czy na egzaminie mogą pojawić się pytania o wymiary widełkowe (np. 50-80 cm dla szczupaka)?

Egzamin sprawdza znajomość przepisów o ochronie i połowie ryb - art. 7 ust. 5 ustawy , a ich podstawą są przepisy krajowe: ustawa o rybactwie śródlądowym i rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 lipca 2023 r. . Ustawa nie wyklucza jednak pytań o zasady okręgów PZW, więc zakres egzaminu warto sprawdzić w komisji, przed którą go zdajesz. Wymiary górne (widełkowe) nie występują w rozporządzeniu ministra - są wewnętrznymi obostrzeniami wprowadzanymi uchwałami poszczególnych okręgów PZW lub prywatnych dzierżawców.

Co obowiązuje wędkarza nad jeziorem dzierżawionym przez gospodarstwo rybackie, które w zezwoleniu nie wpisało własnej tabeli wymiarów?

Jeżeli uprawniony do rybactwa (np. prywatne gospodarstwo rybackie lub spółka wodna) na obwodzie rybackim wydał zezwolenie bez dodatkowych obostrzeń wymiarowych, na wodzie tej obowiązują wprost normy krajowe z rozporządzenia z 2023 r. - czyli m.in. 45 cm dla szczupaka i sandacza, 50 cm dla węgorza (z limitem 2 szt./dobę) oraz brak wymiaru dla karpia i okonia.

Czy zdjęcie papierowej karty wędkarskiej w telefonie wystarczy podczas kontroli Państwowej Straży Rybackiej?

Nie. Art. 7 ust. 2 ustawy o rybactwie śródlądowym nakłada obowiązek posiadania dokumentu karty wędkarskiej, a karta ta nie została dotychczas wdrożona jako oficjalny dokument elektroniczny w rządowej aplikacji mObywatel.

Fotografia lub skan karty na ekranie smartfona nie mają mocy dokumentu urzędowego - podczas kontroli nad wodą należy okazać fizyczną kartę wydaną przez starostę.

Stan prawny: ustawa z dnia 18 kwietnia 1985 r. o rybactwie śródlądowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 883 ze zm.) , rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 lipca 2023 r. (Dz. U. poz. 1373) , rozporządzenie w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 2380) , regulaminy i zezwolenia okręgów PZW na 2026 r. .

Sprawdź się z tego tematu
Seria pytań związanych z tym artykułem. Po każdej odpowiedzi zobaczysz wyjaśnienie.
Egzamin próbny
Źródła
  1. Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 lipca 2023 r. w sprawie szczegółowych warunków ochrony i połowu ryb w powierzchniowych wodach śródlądowych
  2. Ustawa z dnia 18 kwietnia 1985 r. o rybactwie śródlądowym
  3. Regulaminy i zezwolenia okręgów Polskiego Związku Wędkarskiego na 2026 r.
  4. Obwieszczenie Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 19 października 2022 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Środowiska w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt
 
Egzamin próbny
Sprawdź swoją wiedzę
Tryb nauki
Ucz się z wyjaśnieniami
Atlas ryb
Poznaj gatunki ryb
Baza wiedzy
Pytania i artykuły

Zgłoś błąd

0 / 2000