W czerwcu krajowe zakazy dotyczą już tylko kilku gatunków: brzany i certy do 30 czerwca oraz jesiotra przez cały rok. Brzana ma najdłuższy z sezonowych okresów - pełne sześć miesięcy.
- W czerwcu przez cały miesiąc chronione są: brzana, certa.
- W tym miesiącu kończą się okresy ochronne - szczegóły niżej.
- Krajowego okresu ochronnego nie mają: okoń, leszcz, płoć, karp, lin, kleń, jaź i boleń.
- Jesiotr ostronosy jest chroniony przez cały rok.
- To terminy krajowe: okręg PZW może je wydłużyć albo dodać własne zakazy.
Okresy ochronne w czerwcu - tabela
Krajowe okresy ochronne ustala § 7 ust. 1 rozporządzenia . W czerwcu obowiązują te z nich:
| Gatunek | Okres ochronny | W czerwcu |
|---|---|---|
| Brzana | od 1 stycznia do 30 czerwca | cały miesiąc |
| Certa (pozostałe wody) | od 1 stycznia do 30 czerwca | cały miesiąc |
| Jesiotr ostronosy | od 1 stycznia do 31 grudnia | cały miesiąc |
Co się zmienia w czerwcu
- do 30 czerwca (ostatni dzień ochrony): brzana, certa (pozostałe wody).
Niedziela i święto skracają okres
Jeżeli pierwszy albo ostatni dzień okresu ochronnego przypada w dzień ustawowo wolny od pracy, okres ochronny skraca się o ten dzień; zasada nie dotyczy jesiotra ostronosego (§ 7 ust. 2 ).
Sprawdź więc, na jaki dzień tygodnia wypadają w tym roku daty z listy wyżej - aktualny kalendarz z uwzględnieniem dni wolnych pokazuje kalendarz okresów ochronnych.
Łosoś i troć na Wiśle
Na odcinku Wisły od zapory we Włocławku do ujścia od 1 marca do 31 sierpnia nie wolno łowić łososia i troci wędrownej w piątki, soboty i niedziele. W Wiśle i jej dopływach powyżej zapory poza okresem ochronnym nie wolno ich łowić w czwartki, piątki, soboty i niedziele (§ 7 ust. 1 pkt 6 i 15 ).
Co wolno łowić w czerwcu
Od 1 czerwca kończą się wiosenne okresy ochronne drapieżników i ryb górskich, dzięki czemu dostępne są niemal wszystkie gatunki łowne (poza brzaną i certą do 30 czerwca oraz całorocznie chronionym jesiotrem):
- Drapieżniki otwarte od 1 czerwca: z pierwszym dniem miesiąca rusza połów sandacza (wymiar ochronny 45 cm - § 6 ust. 1 pkt 14 ), suma (70 cm - pkt 17) oraz głowacicy (70 cm - pkt 4). Przez cały czerwiec łowi się też szczupaka (45 cm), okonia, bolenia (40 cm) i nocnego węgorza (50 cm, limit 2 sztuki na dobę - § 2 ust. 3).
- Ryby łososiowate i lipień: od 1 czerwca otwiera się sezon na lipienia (30 cm - § 6 ust. 1 pkt 9), który dołącza do otwartego przez całe lato pstrąga potokowego (25/30 cm).
- Ryby spokojnego żeru: pełnia sezonu na lina (25 cm), karpia, leszcza, płoć, wzdręgę (15 cm), amura białego, klenia (25 cm), jazia (25 cm) i świnkę (25 cm).








Pozostałe ograniczenia działają przez cały rok: wymiar ochronny, limit 2 węgorzy na dobę (§ 2 ust. 3 ) i limity z zezwolenia. Wymiary zebrano w artykule Wymiary i okresy ochronne ryb w Polsce - kompendium.
Nad wodą: to terminy krajowe. Regulamin Twojego okręgu może okres ochronny wydłużyć, wprowadzić go gatunkom, które w przepisach krajowych go nie mają, albo zakazać na pewien czas spinningu czy łowienia na żywca. Zanim pojedziesz na ryby, sprawdź zezwolenie.
Rozporządzenie podaje też okresy ochronne raka szlachetnego i raka błotnego, ale oba gatunki są objęte ochroną gatunkową i nie wolno ich łowić w ogóle - dlatego nie ma ich w tabeli.
Na egzaminie
Te pytania często pojawiają się na egzaminie:
- Czy w czerwcu wolno łowić brzanę?
- Którego z wymienionych gatunków nie wolno łowić w czerwcu?
- Która z wymienionych ryb jest objęta ochroną od 1 stycznia do 30 czerwca?
- Wędkarz stoi 40 m od jazu i właśnie wyholował sandacza 50 cm w czerwcu. Jak ocenić sytuację?
Najczęściej zadawane pytania
Czy w czerwcu wolno łowić brzanę, a jeśli ma dokładnie 40 cm w lipcu - czy można ją zabrać?
W czerwcu połów brzany jest zabroniony - jej okres ochronny trwa od 1 stycznia do 30 czerwca (§ 7 ust. 1 pkt 1 ), więc każdą rybę zaciętą w czerwcu wypuszcza się niezwłocznie bez względu na długość (art. 9 ust. 1 ).
Po otwarciu sezonu od 1 lipca obowiązuje wymiar ochronny 40 cm (§ 6 ust. 1 pkt 2). Zgodnie z § 6 ust. 2 wymiar ochronny oznacza długość, powyżej której połów jest dozwolony - okaz mierzący równo 40,0 cm nadal nie przekracza progu i musi wrócić do wody.
Dlaczego w czerwcu wolno już łowić szczupaka, sandacza i suma, a brzana i certa nadal są chronione?
Terminy okresów ochronnych są dopasowane do pory tarła poszczególnych gatunków, ale samo tarło zależy od temperatury wody i w danym roku może skończyć się wcześniej albo później niż ochrona. Szczupak trze się wczesną wiosną (ochrona do 30 kwietnia - § 7 ust. 1 pkt 13 ), a ochrona sandacza i suma trwa do 31 maja (pkt 9 i 12), choć sum potrafi trzeć się jeszcze latem.
Natomiast prądolubne ryby karpiowate - brzana (pkt 1) oraz certa w wodach poza dolną Wisłą (pkt 2 lit. b) - przystępują do tarła na kamienisto-żwirowych przelewach późną wiosną i na początku lata, dlatego ich okres ochronny obejmuje jeszcze cały czerwiec.
Wędkarz stoi 40 m od jazu i właśnie wyholował sandacza 50 cm w czerwcu. Jak ocenić sytuację?
Sam sandacz nie budzi zastrzeżeń: ma 50 cm przy wymiarze 45 cm - § 6 ust. 1 pkt 14 - a okres ochronny skończył się 31 maja, § 7 ust. 1 pkt 9.
Problemem jest miejsce. Zabrania się połowu ryb w odległości mniejszej niż 50 m od budowli i urządzeń hydrotechnicznych piętrzących wodę - art. 8 ust. 1 pkt 4 . Zakaz dotyczy każdego połowu, nie tylko sieciami, i jest wykroczeniem z art. 27b ust. 1 pkt 1.
Naruszenie nie kończy się jednak na stanowisku. Zabrania się przechowywania, posiadania i przewożenia ryb złowionych z naruszeniem art. 8 - art. 10 ust. 1 pkt 1 - a to obejmuje także złamanie zasady 50 m. Zabranie tego sandacza jest więc odrębnym czynem, i to przestępstwem: art. 27c ust. 1 pkt 4 przewiduje za nie grzywnę, ograniczenie wolności albo pozbawienie wolności do lat 2.
Nakaz niezwłocznego wypuszczenia z art. 9 ust. 1 obejmuje wyłącznie ryby złowione wbrew art. 8 ust. 1 pkt 1-3a, czyli chronione, niewymiarowe, w okresie ochronnym i ponad limit - odległości od jazu wśród nich nie ma. Przepis nie każe więc tej ryby wypuszczać, ale i zabrać jej nie pozwala. Właściwe działanie to odejść na wymaganą odległość, zanim się zacznie łowić.
Czy wypadające w czerwcu Boże Ciało skraca okres ochronny brzany i certy?
Nie. Boże Ciało jest wprawdzie dniem ustawowo wolnym od pracy przypadającym w czwartek w maju lub czerwcu, ale przepis § 7 ust. 2 rozporządzenia skraca okres ochronny wyłącznie wtedy, gdy dzień ustawowo wolny od pracy wypada w pierwszy albo ostatni dzień tego okresu.
Okres ochronny brzany i certy kończy się 30 czerwca - skrócenie o jeden dzień następuje więc tylko w latach, w których 30 czerwca przypada w niedzielę.
Stan prawny: rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 lipca 2023 r. (Dz. U. poz. 1373) .