Bezpieczeństwo nad wodą - brzeg, łódź, lód i burza

Bezpieczeństwo nad wodą - brzeg, łódź, lód i burza

Przepisy wędkarskie regulują bezpieczeństwo tylko przy połowie z łodzi: musisz wtedy spełniać wymogi bezpieczeństwa żeglugi. O lodzie, burzy, wysokiej wodzie, brodzeniu i łowieniu po zmroku mówią jedynie zalecenia służb. Przed wyjazdem sprawdź ostrzeżenia i stan wody i powiedz komuś, gdzie będziesz, a łowienie przerwij, gdy tylko warunki zaczną się pogarszać.

Zapamiętaj
  • Przed wyjazdem sprawdź ostrzeżenia meteorologiczne i hydrologiczne IMGW-PIB oraz trend stanu wody na wodowskazie.
  • Nie wchodź na lód cieńszy niż 10 cm i nie łów na nim w pojedynkę.
  • Przy pierwszym grzmocie składasz wędki i odchodzisz od wody.
  • Przy połowie z łodzi obowiązują wymogi bezpieczeństwa żeglugi - ich naruszenie jest wykroczeniem.
  • W sytuacji zagrożenia dzwonisz pod 112; nad wodą przydają się też numery 998 i 601 100 100.

Zanim wyjedziesz: pogoda, woda i plan

IMGW-PIB publikuje ostrzeżenia meteorologiczne w trzech stopniach . Stopień 1 oznacza warunki wymagające uwagi, a przy stopniu 2 i 3 bezpieczniej odłożyć wyjazd nad wodę, a zwłaszcza na łódź. Ostrzeżenia dotyczą osobno burz, wiatru i opadów, dlatego sprawdzasz wszystkie, a nie tylko temperaturę.

Na rzece liczy się też stan wody. Serwis hydrologiczny IMGW-PIB pokazuje stany z wodowskazów . Wartość w centymetrach nie jest głębokością rzeki, a o zagrożeniu mówią dwa stany umowne: ostrzegawczy, informujący o konieczności podjęcia określonych działań, i alarmowy, odpowiadający napełnieniu koryta lub doliny rzecznej zagrażającemu m.in. życiu i zdrowiu ludzi . Poniżej zapory poziom zależy także od zrzutów wody, a nie tylko od opadów. Jak czytać wodowskaz, opisujemy w artykule Stan wody w IMGW - jak sprawdzić rzekę przed wyjazdem.

Komisariat Rzeczny Policji zaleca, by nie łowić w pojedynkę, informować bliskich, gdzie się łowi i kiedy planuje się powrót, oraz mieć naładowany telefon zabezpieczony przed zamoknięciem . Zalecenie dotyczy łowienia na lodzie, ale warto je stosować także nocą i na łodzi.

Nad wodą: przy stanie ostrzegawczym woda niesie konary, podmywa brzeg i zalewa łachy, na które przy niskim stanie wchodzisz suchą nogą.

Brzeg i brodzenie

Na brzegu zagrożeniem są mokre kamienie, glina i podmyty brzeg, który potrafi oberwać się pod ciężarem człowieka. W wodzie - nagły uskok dna i nurt silniejszy, niż wygląda z brzegu. W praktyce brodzisz tylko tam, gdzie znasz dno, stawiasz kroki powoli i ustawiasz się bokiem do nurtu. Po wezbraniu koryto potrafi zmienić się tak, że znane miejsce trzeba sprawdzić od nowa.

Bliżej niż 50 m od budowli i urządzeń piętrzących wodę łowić nie wolno (art. 8 ust. 1 pkt 4 ustawy o rybactwie śródlądowym ). Jest tam też niebezpiecznie: poniżej piętrzenia poziom i nurt wody mogą się zmienić nagle, bez ostrzeżenia.

Nad wodą: zanim wejdziesz do rzeki, ustal, którędy z niej wyjdziesz. Przy silnym nurcie wyjście na brzeg bywa trudniejsze niż wejście.

Burza, wiatr i linie energetyczne

Wędkarz w czasie burzy stoi zwykle w najgorszym miejscu: na otwartym brzegu, blisko wody, z kilkumetrowym wędziskiem w ręku. Jeżeli słyszysz grzmot, wyładowanie jest na tyle blisko, że czas kończyć. Składasz i kładziesz wędki, odchodzisz od wody i od metalowych konstrukcji, nie chowasz się pod pojedynczym drzewem, a schronienia szukasz w budynku albo w samochodzie z zamkniętymi oknami. Szczegóły opisuje artykuł Burza i silny wiatr nad wodą - kiedy przerwać łowienie.

Nie łów też pod napowietrzną linią energetyczną ani w jej pobliżu. Węglowe wędzisko dobrze przewodzi prąd, a przy wymachu i przy zaczepie na wysokiej gałęzi łatwo o kontakt z przewodem. Przez teren pod linią przechodzisz ze złożoną wędką, trzymaną nisko.

Nad wodą: jeśli nie zdążysz zwinąć sprzętu przed burzą, zostaw go na brzegu i wróć po niego później.

Łódź: przepisy i kamizelka

Łódź, z której łowisz, musi spełniać wymogi bezpieczeństwa żeglugi stawiane jednostkom rekreacyjnym: co do budowy, wyposażenia i kwalifikacji załogi (art. 20 ust. 6 ustawy o rybactwie śródlądowym ). Połów z naruszeniem tych wymogów jest wykroczeniem zagrożonym grzywną albo naganą (art. 27a ust. 1 pkt 7).

Kamizelkę miej na sobie, a nie pod ławką. Na dużym zbiorniku wracaj do brzegu, zanim nadejdzie burza: łódź wiosłowa płynie pod wiatr wolno, a fala rośnie w kilkanaście minut. Zasady połowu z łodzi, od rejestracji po nocne oświetlenie, zebraliśmy w artykule Łowienie z łodzi - najważniejsze zasady dla wędkarza.

Lód: 10 cm, towarzystwo i kolce

Przepisy nie ustalają bezpiecznej grubości lodu. Komisariat Rzeczny Policji zaleca, by nie wchodzić na lód cieńszy niż 10 cm (chodzi o lód czysty, zwany czarnym) i omijać oparzeliska, czyli miejsca z cieplejszą wodą przy podwodnych źródłach, ujściach rzek i strumieni . Zabierasz kolce lodowe, linkę asekuracyjną długości około 10 m i kamizelkę asekuracyjną, co kilka metrów opukujesz lód przed sobą, a gdy trzeszczy - kładziesz się płasko i odczołgujesz w stronę, z której przyszedłeś. W czasie odwilży na lód nie wchodź.

Przepisy połowu ograniczają samo łowienie: otwory mają średnicę nie większą niż 20 cm i są oddalone od siebie co najmniej o 1 m, a wędkujący na lodzie zachowują między sobą odstęp co najmniej 10 m . Więcej w artykułach Bezpieczeństwo na lodzie - kiedy lepiej zrezygnować i Łowienie pod lodem - przepisy krajowe i regulaminowe.

Po zmroku i gdy coś się stanie

Latarka czołowa służy do poruszania się i obsługi zestawu. Rozporządzenie zakazuje natomiast stosowania sztucznego światła do lokalizacji i wabienia ryb (§ 2 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia z 2023 r. ), a część okręgów ogranicza połów nocny albo go zakazuje - to sprawdzasz w zezwoleniu. Stanowisko na noc wybierasz za dnia, gdy widzisz brzeg, dno i przeszkody.

Gdy ktoś wpadnie do wody albo załamie się pod nim lód, dzwonisz pod 112 i podajesz dokładne miejsce. Komisariat Rzeczny Policji przypomina także o numerach 998 i 601 100 100 . Nie biegniesz w miejsce, w którym ktoś się załamał: podajesz linę, gałąź albo wędzisko z dystansu, leżąc płasko na lodzie. Do rozgrzewania nie używasz alkoholu, bo daje tylko uczucie ciepła - lepsza jest gorąca herbata albo bulion.

Na egzaminie

O pogodę i grubość lodu egzamin nie pyta. Pyta o przepisy związane z bezpieczeństwem:

W pierwszym pytaniu odpowiedź brzmi "tak": zakaz 50 m od budowli piętrzących obowiązuje także z łodzi, bo przepis nie zależy od sposobu połowu.

Najczęściej zadawane pytania

Dlaczego podczas samotnej wyprawy na rzekę lub na lód warto udostępnić bliskim lokalizację GPS w telefonie?

W razie poślizgnięcia się na kamienistej ostrodze, zasłabnięcia w upale czy wpadnięcia do wody podczas brodzenia wędkarz często nie jest w stanie wytłumaczyć dyspozytorowi numeru 112, na którym kilometrze rzeki lub w której zatoce leśnego jeziora się znajduje.

Włączenie udostępniania lokalizacji na żywo u rodziny oraz zainstalowanie aplikacji "Ratunek" pozwala służbom ratowniczym namierzyć poszkodowanego z dokładnością do kilku metrów.

Dlaczego zakładając wodery lub śpiochy do brodzenia, zawsze należy zacisnąć pas biodrowy na wierzchu?

Szeroki pas do brodzenia zaciśnięty wokół talii ogranicza gwałtowne wlanie się wody do wnętrza nogawek w razie potknięcia się na śliskich kamieniach lub wejścia w głębszą rynnę.

Bez zapiętego pasa spodniobuty wypełnione wodą działają pod prąd rzeki jak spadochron, uniemożliwiają wstanie z dna i ciągną wędkarza w głąb nurtu.

Jaka bezpieczna odległość od napowietrznej linii energetycznej chroni przed porażeniem łukiem elektrycznym?

Prąd z linii średniego lub wysokiego napięcia może przeskoczyć na węglowe wędzisko (łuk elektryczny) nawet bez fizycznego dotknięcia przewodu szczytówką lub zarzucanym zestawem.

Dlatego nie wybieraj stanowiska pod liniami napowietrznymi ani w ich pobliżu i nie przenoś w okolicy przewodów rozłożonych wędzisk w pozycji pionowej. Bezpieczna odległość zależy od napięcia linii, długości wędziska i zasięgu zarzucanego zestawu - nie ma jednej liczby, która gwarantuje bezpieczeństwo, więc zachowuj jak największy odstęp.

Co oprócz kamizelki ratunkowej warto mieć pod ręką w małej łodzi wędkarskiej na dużym zbiorniku zaporowym?

Oprócz przepisowych środków ratunkowych wymaganych na podstawie art. 20 ust. 6 ustawy o rybactwie śródlądowym , na rozległych wodach (takich jak Zalew Zegrzyński, Siemianówka, Jeziorsko czy Śniardwy) kluczowe są: zapasowe wiosła (na wypadek awarii silnika lub wyczerpania akumulatora), czerpak do wylewania wody, nóż pod ręką do błyskawicznego odcięcia liny kotwicznej przy załamaniu pogody oraz telefon w wodoszczelnym etui.

Czy zakaz łowienia bliżej niż 50 m od budowli piętrzących obowiązuje także przy połowie z łodzi?

Tak. Zabrania się połowu ryb w odległości mniejszej niż 50 m od budowli i urządzeń hydrotechnicznych piętrzących wodę - art. 8 ust. 1 pkt 4 . Przepis nie różnicuje sposobu ani miejsca, z którego łowi wędkarz.

Z łodzi jest to nawet groźniejsze niż z brzegu: pod piętrzeniem woda potrafi ruszyć gwałtownie, a poziom zmienia się bez ostrzeżenia.

Tak samo bez względu na sposób połowu obowiązuje odległość 50 m od rozstawionych narzędzi połowowych i krześlisk - art. 8 ust. 1 pkt 12 lit. a. Naruszenie obu jest wykroczeniem z art. 27b ust. 1 pkt 1 .

Sprawdź się z tego tematu
Seria pytań związanych z tym artykułem. Po każdej odpowiedzi zobaczysz wyjaśnienie.
Egzamin próbny
Źródła
  1. IMGW-PIB - serwis METEO: ostrzeżenia meteorologiczne
  2. IMGW-PIB - serwis hydrologiczny (stany wody z wodowskazów)
  3. IMGW-PIB - słownik pojęć hydrologicznych dla mediów
  4. Komisariat Rzeczny Policji - zasady bezpieczeństwa przy wędkarstwie podlodowym
  5. Ustawa z dnia 18 kwietnia 1985 r. o rybactwie śródlądowym
  6. Regulaminy i zezwolenia okręgów Polskiego Związku Wędkarskiego na 2026 r.
  7. Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 lipca 2023 r. w sprawie szczegółowych warunków ochrony i połowu ryb w powierzchniowych wodach śródlądowych
 
Egzamin próbny
Sprawdź swoją wiedzę
Tryb nauki
Ucz się z wyjaśnieniami
Atlas ryb
Poznaj gatunki ryb
Baza wiedzy
Pytania i artykuły

Zgłoś błąd

0 / 2000