Od 1 grudnia chronione są węgorz i miętus, a także łosoś i troć w Wiśle poniżej zapory we Włocławku. Dla węgorza to ochrona zimy, nie tarła - trze się on w Morzu Sargassowym. 31 grudnia kończy się większość jesiennych okresów.
- W grudniu przez cały miesiąc chronione są: węgorz, pstrąg potokowy, miętus (w części wód), łosoś, troć wędrowna, troć jeziorowa, sieja, sielawa.
- W tym miesiącu zaczynają się i kończą się okresy ochronne - szczegóły niżej.
- Krajowego okresu ochronnego nie mają: okoń, leszcz, płoć, karp, lin, kleń, jaź i boleń.
- Jesiotr ostronosy jest chroniony przez cały rok.
- To terminy krajowe: okręg PZW może je wydłużyć albo dodać własne zakazy.
Okresy ochronne w grudniu - tabela
Krajowe okresy ochronne ustala § 7 ust. 1 rozporządzenia . W grudniu obowiązują te z nich:
| Gatunek | Okres ochronny | W grudniu |
|---|---|---|
| Jesiotr ostronosy | od 1 stycznia do 31 grudnia | cały miesiąc |
| Łosoś (pozostałe wody) | od 1 października do 31 grudnia | cały miesiąc |
| Łosoś (Wisła i dopływy powyżej zapory we Włocławku) | od 1 października do 31 grudnia | cały miesiąc |
| Łosoś (Wisła od zapory we Włocławku do ujścia) | od 1 grudnia do końca lutego | cały miesiąc |
| Miętus (z wyjątkiem Odry od ujścia Warty do wód morskich) | od 1 grudnia do końca lutego | cały miesiąc |
| Pstrąg potokowy (górna Wisła z Sanem, górna Odra z Bystrzycą) | od 1 września do 31 stycznia | cały miesiąc |
| Pstrąg potokowy (pozostałe wody) | od 1 września do 31 grudnia | cały miesiąc |
| Sieja | od 15 października do 31 grudnia | cały miesiąc |
| Sielawa | od 15 października do 31 grudnia | cały miesiąc |
| Troć jeziorowa | od 1 września do 31 stycznia | cały miesiąc |
| Troć wędrowna (pozostałe wody) | od 1 października do 31 grudnia | cały miesiąc |
| Troć wędrowna (Wisła i dopływy powyżej zapory we Włocławku) | od 1 października do 31 grudnia | cały miesiąc |
| Troć wędrowna (Wisła od zapory we Włocławku do ujścia) | od 1 grudnia do końca lutego | cały miesiąc |
| Węgorz | od 1 grudnia do 31 marca | cały miesiąc |
Co się zmienia w grudniu
- od 1 grudnia: łosoś (Wisła od zapory we Włocławku do ujścia), miętus (z wyjątkiem Odry od ujścia Warty do wód morskich), troć wędrowna (Wisła od zapory we Włocławku do ujścia), węgorz;
- do 31 grudnia (ostatni dzień ochrony): łosoś (Wisła i dopływy powyżej zapory we Włocławku), łosoś (pozostałe wody), pstrąg potokowy (pozostałe wody), sieja, sielawa, troć wędrowna (Wisła i dopływy powyżej zapory we Włocławku), troć wędrowna (pozostałe wody).
Niedziela i święto skracają okres
Jeżeli pierwszy albo ostatni dzień okresu ochronnego przypada w dzień ustawowo wolny od pracy, okres ochronny skraca się o ten dzień; zasada nie dotyczy jesiotra ostronosego (§ 7 ust. 2 ).
Sprawdź więc, na jaki dzień tygodnia wypadają w tym roku daty z listy wyżej - aktualny kalendarz z uwzględnieniem dni wolnych pokazuje kalendarz okresów ochronnych.
Co wolno łowić w grudniu
Od 1 grudnia w okres ochronny wchodzą węgorz i miętus (oraz łosoś z trocią na dolnej Wiśle), ale grudzień to zarazem ostatni miesiąc w roku na połów szczupaka i suma przed ich styczniową ochroną:
- Drapieżniki: do 31 grudnia wolno łowić szczupaka (wymiar ochronny 45 cm - od 1 stycznia zaczyna się jego okres ochronny) oraz suma (70 cm). Przez cały grudzień i kolejne miesiące zimy otwarte są sandacz (45 cm - chroniony dopiero od 1 marca), okoń (brak wymiaru krajowego) oraz boleń (40 cm). Na odcinku Odry od ujścia Warty do granicy z wodami morskimi przez cały grudzień dozwolony jest również połów miętusa (wymiar 30 cm - § 6 ust. 1 pkt 11 i § 7 ust. 1 pkt 7 ).
- Ryby spokojnego żeru i rzeczne: w grudniu wolno łowić płoć, leszcza, krąpia, jazgarza, klenia (25 cm), jazia (25 cm), karpia, lina (25 cm), a także - ostatni miesiąc przed startem ochrony 1 stycznia - brzanę (40 cm), świnkę (25 cm) oraz certę (30 cm - od 1 grudnia otwartą także na dolnej Wiśle poniżej Włocławka). W rzekach górskich otwarty jest lipień (30 cm).








Przez cały rok obowiązują wymiary ochronne z § 6 rozporządzenia oraz limity z zezwolenia (węgorz od 1 grudnia objęty jest okresem ochronnym). Wymiary zebrano w artykule Wymiary i okresy ochronne ryb w Polsce - kompendium.
Nad wodą: to terminy krajowe. Regulamin Twojego okręgu może okres ochronny wydłużyć, wprowadzić go gatunkom, które w przepisach krajowych go nie mają, albo zakazać na pewien czas spinningu czy łowienia na żywca. Zanim pojedziesz na ryby, sprawdź zezwolenie.
Rozporządzenie podaje też okresy ochronne raka szlachetnego i raka błotnego, ale oba gatunki są objęte ochroną gatunkową i nie wolno ich łowić w ogóle - dlatego nie ma ich w tabeli.
Na egzaminie
Te pytania często pojawiają się na egzaminie:
- Która ryba trze się zimą, od grudnia do lutego?
- Którego z poniższych gatunków nie wolno łowić w grudniu?
- Dlaczego okres ochronny łososia obejmuje październik-grudzień?
- Które z wymienionych ryb są objęte ochroną od 15 października do 31 grudnia?
Najczęściej zadawane pytania
Dlaczego w grudniu nie wolno łowić miętusa w większości wód, ale na dolnej Odrze jego połów jest dozwolony?
Zgodnie z § 7 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia okres ochronny miętusa trwa od 1 grudnia do końca lutego na wszystkich wodach śródlądowych z wyjątkiem rzeki Odry od ujścia rzeki Warty do granicy z wodami morskimi. Na tym dolnym odcinku Odry występuje liczna populacja wędrowna wchodząca z Zalewu Szczecińskiego, dlatego prawodawca dopuścił tam zimowy połów.
Równocześnie na odcinku Odry od ujścia Warty do granicy z wodami morskimi obowiązuje podwyższony wymiar ochronny miętusa wynoszący 30 cm, podczas gdy w pozostałych wodach kraju wynosi on 25 cm (§ 6 ust. 1 pkt 11). W pozostałych rzekach i jeziorach każdego miętusa przyłowionego w grudniu trzeba niezwłocznie wypuścić (art. 9 ust. 1 ).
Czy w Sylwestra (31 grudnia) skraca się okres ochronny łososia, troci, pstrąga potokowego, siei i sielawy?
Tylko wtedy, gdy 31 grudnia przypada w niedzielę. Wbrew częstemu przekonaniu wędkarzy Sylwester (31 grudnia) nie jest dniem ustawowo wolnym od pracy - świętem ustawowym jest dopiero Nowy Rok (1 stycznia).
Zgodnie z § 7 ust. 2 rozporządzenia okresy ochronne kończące się 31 grudnia (pstrąga potokowego poza dorzeczem górnej Wisły i górnej Odry, łososia i troci wędrownej poza dolną Wisłą oraz siei i sielawy) ulegają skróceniu o dzień 31 grudnia wyłącznie w tych latach, w których ostatni dzień roku wypada w niedzielę.
Dlaczego węgorz ma okres ochronny od 1 grudnia do 31 marca, skoro w Polsce w ogóle nie odbywa tarła?
Węgorz europejski jest rybą katadromiczną, która rozmnaża się wyłącznie w Morzu Sargassowym w zachodniej części Oceanu Atlantyckiego. Zimowy okres ochronny w wodach śródlądowych - od 1 grudnia do 31 marca (§ 7 ust. 1 pkt 17 ) - nie chroni więc tarlisk, lecz zimujące ryby.
W zimnej wodzie węgorze zwykle ograniczają aktywność i żerowanie, często zagrzebując się w mule na głębszych partiach jezior i rzek, gdzie łatwo je wyłowić nielegalnie, na przykład na szarpaka. Jak długo to trwa, zależy od temperatury wody w danym roku i miejscu; rozporządzenie samo nie podaje uzasadnienia terminu.
Czy w Boże Narodzenie (25 i 26 grudnia) zmieniają się zasady okresów ochronnych ryb?
Nie. Choć pierwszy i drugi dzień Bożego Narodzenia (a także Wigilia, jeśli jest dniem ustawowo wolnym) to dni ustawowo wolne od pracy, żaden krajowy okres ochronny w rozporządzeniu nie zaczyna się ani nie kończy w dniach 24, 25 lub 26 grudnia.
Przepis § 7 ust. 2 działa wyłącznie na brzegach okresu ochronnego (w pierwszym albo ostatnim dniu), dlatego święta przypadające w środku grudnia nie skracają ochrony żadnego gatunku.
Stan prawny: rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 lipca 2023 r. (Dz. U. poz. 1373) .