Gambuzja kropkowana
| Status ochrony | LC (IUCN) |
| Typowy rozmiar | 3–6 cm |
| Maks. rozmiar | samice 6.4 cm, samce 3.8 cm |
Niewielka, żyworodna rybka introdukowana z Ameryki Północnej do Europy w celu zwalczania larw komarów; w Polsce uznana za inwazyjny gatunek obcy.
Rodzina: Piękniczkowate (Poeciliidae); Rząd: Karpieńcokształtne (Cyprinodontiformes)
Bardzo mała rybka. Pysk górny, skierowany ku górze, przystosowany do pobierania pokarmu z powierzchni wody. Pojedyncza płetwa grzbietowa osadzona daleko z tyłu, płetwa ogonowa duża i zaokrąglona. Przezroczyste płetwy grzbietowa i ogonowa z wyraźnymi czarnymi plamkami. Ciało prześwitujące, jasnooliwkowoszare. Samice większe, z ciemną plamą ciążową na brzuchu; samce z długim, smukłym gonopodium (przekształconą płetwą odbytową). U samic widoczna ciemna przepaska w okolicy oka.
Od Gambuzji pospolitej: czarne plamki na płetwie grzbietowej i ogonowej.
Głównie zooplankton, larwy owadów (w tym komarów) i drobne bezkręgowce; uzupełniająco glony i detrytus. Samice są generalistkami pokarmowymi.
Płytkie zbiorniki stojące i wolno płynące — zarośnięte stawy, jeziora, mokradła, rowy melioracyjne. Toleruje wody słonawe. Naturalnie występuje w południowo-wschodnich USA. Introdukowana w Europie; w Polsce nie tworzy trwałych populacji w wodach otwartych.
Stadna, agresywna wobec innych drobnych ryb. Wysoka tolerancja na zmiany pH, zasolenia i temperatury (4–38°C). Optymalna temperatura 24–30°C.
Żyworodna. Ciąża trwa 22–25 dni (krócej w wyższych temperaturach). 3–6 miotów w sezonie (wiosna–jesień), 5–100 młodych na miot.